مراد از"ايام معلومات" در آيه 28 سوره حج (...فى أَيَّامٍ مَّعْلُومَتٍ ...)  چيست؟

(لِّيَشهَدُوا مَنَفِعَ لَهُمْ وَ يَذْكرُوا اسمَ اللَّهِ فى أَيَّامٍ مَّعْلُومَتٍ عَلى مَا رَزَقَهُم مِّن بَهِيمَةِ الاَنْعَمِ فَكلُوا مِنهَا وَ أَطعِمُوا الْبَائس الْفَقِيرَ(28)
دراينكه (ايام معلومات )چيست ؟و آيا با (ايام معدودات)كه در سوره بقره آمده يكى است يا متفاوت مى باشد؟ميان مفسران گفتگو است و روايات نيز در اين زمينه متفاوت است:گروهى از مفسران،طبق بعضى از روايات اسلامى،معتقدند كه منظور از ايام معلومات ده روز آغاز ذيحجه است،و ايام معدودات،(ايام التشريق) يعنى روزهاى يازدهم و دوازدهم و سيزدهم ذيحجه مى باشد،روزهائى كه نورانى و روشنى بخش همه دلها است.در حالى كه گروهى ديگر،طبق بعضى ديگر از روايات،گفته اند:هر دو اشاره به ايام التشريق است،و ايام تشريق را گاهى همان سه روز گرفته اند و گاهى روز دهم يعنى عيد قربان را نيز بر آن افزوده اند.جمله (فمن تعجل فى يومين فلا اثم عليه ).(كسى كه در دو روز مراسم ذكر خدا را بجا آوردگناهى بر او نيست)كه در سوره بقره آمده نشان مى دهد كه ايام تشريق بيش از سه روز نيست،زيرا تعجيل در آن،سبب مى شود كه يك روز از آن كاسته و تبديل به دو روز گردد.ولى با توجه به اينكه در آيات مورد بحث،بعد از ذكر ايام معلومات مساءله قربانى آمده و مى دانيم قربانى معمولا در روز دهم انجام مى گيريد اين موضوع تاءييد مى شود كه ايام معلومات ده روز آغاز ذى الحجه است كه به روز دهم،روز قربانى ختم مى گردد،و به اين ترتيب تفسير اول كه دوگانگى مفهوم ايام معلومات با ايام معدودات باشد تقويت مى گردد.اما با توجه به وحدت تعبيرهائى كه در دو آيه وارد شده بيشتر اين مساءله به ذهن مى رسد كه هر دو اشاره به يك مطلب است،هدف در هر دو توجه به ياد خدا و نام خدا در ايام معينى است كه از دهم ذى الحجه شروع مى شود و به سيزدهم پايان مى يابد.البته يكى از موارد ذكر نام خدا، ذكر نام او به هنگام قربانى است.

منبع:

تفسير نمونه ج14 ص 73و74