پيش از هر چيز از اين كه به فكر ارتقاي كمالات و دستيابي به ثبات شخصيت خود هستيد، اظهار خوشوقتي
مي‏كنيم ; چرا كه اولين مرحله هر كمال، ((بيداري)) است ; بيداري و آگاهي نسبت به نواقص و سعي براي جبران آنها.
بنابراين، اين كشمكش‏هاي فكري و روحي را، بايد روندي سازنده و مثبت تلقي كرد. حضرت عيسي(ع) فرموده است:
((مريض كسي نيست كه دردي دارد ; بلكه مريض واقعي كسي است كه بيمار است، ولي خود را سالم مي‏پندارد)).
اما ثبات شخصيت ; ثبات شخصيت (نوع مثبت آن) گوهري گران‏سنگ است كه آسان به كف نمي‏آيد و به سرعت
حاصل نمي‏شود. ((ثبات شخصيت))، در مرحله اول رهيق معرفت است. تا آدمي معرفت خويش را نسبت به هستي و
آفريننده‏ئ آن و جايگاه خود در هستي و نيز وظايفي كه براي او ترسيم مي‏گردد بالا نبرد و به سطح مناسبي از كمال
نرساند، همواره دستخوش بي‏ثباتي خواهد بود و هر روز تحت تاثير موج‏ها به اين سو و آن سو خواهد رفت.
اگر كشتي لنگري نداشته باشد، امواج دريا، آن را به هر طرف خواهند كشيد و چه بسا در اين كشاكش، آسيب
سختي هم ببيند و يا منهدم گردد.
لنگر آدمي در اقيانوس بي‏كران هستي، همان ((معرفت)) است ; معرفتي منطقي و عقلاني درباره حيات و آن گاه به
مقتضاي معرفت، عمل كردن.
قرآن مجيد به زيبايي هر چه تمام‏تر اين حقيقت را بدين‏گونه بيان فرموده است: ((آدمي ناپايدار و بي‏ثبات آفريده
شده است ; زماني كه ناگواري به او رو كند، ناله سرمي‏دهد و زماني كه خير به او رسد، بخل مي‏ورزد، مگر نمازگزاران ;
آناني كه بر نماز خود مداومت مي‏كنند و كساني كه در اموالشان حقي معلوم براي سائل و محروم است (حق فقرا و
نيازمندان را پرداخت مي‏كنند) و كساني كه روز جزا را تصديق مي‏كنند و از عذاب پروردگارشان ترسان هستند... و
كساني كه خود را از نامحرمان باز مي‏دارند... و كساني كه به امانت و عهد خويش وفا مي‏كنند و كساني كه [در جاي لازم
خود] شهادت‏هاي خود را ادا مي‏كنند و بدان استوارند و كساني كه بر نماز خود محافظت دارند...))، (سوره معارج، آيه
19 به بعد).
عصبانيت و كم‏ظرفيتي نيز ناشي از بي‏ثباتي است. انسان فهميده و داراي معرفت، هرگز عنان اختيار خويش را، به
دست نفس سركش نمي‏سپارد ; زيرا نفس بد انديش را دشمن مي‏دارد و مي‏داند كه اگر مهار نشود، آدمي را به ورطه‏ئ
سقوط خواهد كشاند. بنابراين او به كنترل نفس خويش مي‏پردازد و هنگام هيجان نه سخني مي‏گويد و نه تصميمي
عجولانه مي‏گيرد.