wait لطفا صبر کنید

مركز پاسخگويي به سوالات ديني انوارطاها

احكام شرعي

تفسير

تاريخ

كتابخانه

اعتقادات

مشاوره

ويژه ها

نماز

پاسخگويي آنلاين
0.0 (1)

آيا آثار جسمي و معنوي روزه احساس مي شود؟

بررسي همه جانبه تأثيرات اين موضوع در زندگي انسان ها، نياز به تحقيقات مفصل دارد. ولي در اينجا تنها به برخي از آثار و بركات روزه اشاره خواهيم كرد:
روزه ابعاد گوناگوني دارد و آثار فراواني از نظر مادي و معنوي در وجود انسان مي‏ گذارد كه از همه مهم تر «بعد اخلاقي» و فلسفۀ تربيتي آن است. كه در ادامه برخي از فوايد روزه را برمي شماريم:

1- ايجاد لطافت براي روح‏
بدن انسان تحت تدبير روح است و بدن بدون تدبير روح، مانند كشتي بدون ناخدا است.
در ماه مبارك رمضان به دليل امساك از خوردن و آشاميدن و محدود كردن آن به ساعاتي مشخص و نيز كنترل حواس مانند چشم و گوش و تمامي مجاري ورود اطلاعات به درون ذهن انسان، فراغت روح و نفس انساني بيشتر فراهم مي شود. در حقيقت، فعاليت روح براي پرداخت به امور مادي و دنيوي كاهش مي ‏يابد و امكان پرداخت به امور معنوي بيشتر مي ‏شود. لذا روح از لطافت بيشتري برخوردار مي ‏گردد.

2- تقويت اراده‏
خداوند برنامه روزه داري را به گونه ‏اي تنظيم كرده است كه انسان بايد در ساعت مقرري از خوردن و آشاميدن امساك كند و در يك ساعت خاصي، مي‏ تواند آزادانه بخورد و بياشامد و از لذت‏هاي حلال استفاده كند.
ملزم شدن انسان‏ها به اجراي دقيق اين برنامه و تكرار آن طي يك ماه، تمرين بسيار مناسبي است براي عادت دادن نفس به اموري غير از آنچه در ماه‏هاي ديگر عادت كرده بود . لذا روزه گرفتن، قطعاً عزم و اراده انسان را تقويت مي ‏كند.

3- كنترل غرايز و تعديل آنها
روزه ‏دار بايد در حال روزه- با وجود گرسنگي و تشنگي- از غذا و آب و نيز ساير لذات از قبيل لذت جنسي چشم پوشي نموده و عملاً ثابت كند كه او همچون حيوانات، در بند اسطبل و آب و علف نيست. به طوري كه او مي ‏تواند زمام نفس را به دست گيرد و بر هوس‏ها و شهوات خود مسلط شود و اين امر باعث مي‏ گردد كه غرايز به كنترل او در آيد و علاوه بر اين، در بهره وري از آنها تعديلي به وجود آيد.
خلاصه اينكه روزه انسان را از عالم حيوانيت ترقي داده و به جهان فرشتگان صعود مي‏ دهد.

نكته: تقوا و پرهيزگاري در تربيت اخلاق اسلامي يك مسلمان، نقش بسيار مهمي دارد. بهترين عبادت در ماه صيام، براي آن است كه خداوند مي ‏فرمايد: «لعلّكم تتّقون» (1) كه نتيجه روزه، پرهيز از گناهان است.
وقتي پيامبر(ص) فضايل ماه رمضان و روزه را برمي شمرد، اميرمؤمنان علي(ع) پرسيد: بهترين اعمال در اين ماه چيست؟ پيامبر(ص) فرمود: «الورع عن محارم الله؛ پرهيز و دوري از معاصي و گناهان».(2) 
بنا بر اين روزه عامل بازدارنده از گناه و عامل سركوب كننده نفس عصيانگر است. روزه دار با انجام دادن اين دستور الهي به نحو احسن، روح تقوا و پرهيزگاري را در خويش زنده مي‏ كند؛ زيرا كه با كمك روزه در ماه مبارك رمضان، اصلاح نفس و تربيت آن و تقوا پيشه كردن به مراتب آسان‏تر است؛ زيرا گرسنگي و ديگر محروميت ‏هاي روزه، شعله‏ هاي سركش غرايز حيواني و هواهاي نفساني را خاموش مي ‏سازد.
به عبارت ديگر روزه شكم را- كه منبع همه فتنه ‏ها و مصدر همه شرها است- كنترل مي ‏كند؛ زيرا هرگاه شكم از حرام و شبهه پر شد، شهوت تحريك مي‏ شود و خواهش‏ هاي باطل و تخيلات آلوده در نفس خطور مي‏ كند؛ چنان كه در حديث نبوي است: « ثلاثه اخافهن علي امتي من بعدي: الضلاله بعد المعرفه و مضلات الفتن و شهوه البطن و الفرج» (3)؛ و شهوت فرج از شهوت بطن ناشي مي ‏شود. اگر شكم عفيف باشد و به قدر ضرورت اكتفا كند و از حرام و شبهه دوري نمايد، بدون شك فرج نيز پاكدامن مي ‏شود و هرگاه هر دو عفيف شد حيات دل- از صفا و جلاي باطن- حاصل خواهد شد.

4- تقويت روحيه ايثار و نوع دوستي‏
انسان موجودي است اجتماعي و انسان كامل كسي است كه در همه ابعاد وجودي رشد كند. روزه گرفتن بعد اجتماعي انسان را در كنار ساير ابعاد رشد مي‏ دهد؛ اما چگونه و با چه مكانيزمي؟

شكي نيست كه روزه ، درس مساوات و برابري ميان افراد اجتماع است. با انجام دادن اين دستور مذهبي، اولا افراد برخودار هم وضع گرسنگان و محرومان اجتماع را به طور محسوس درمي‏ يابند. به دنبال آن درك، به اين نتيجه مي ‏رسند كه بايد به فكر بيچارگان و محرومان بود. البته ممكن است با توصيف حال گرسنگان و محرومان، سيران را متوجه حال گرسنگان ساخت؛ ولي اگر اين مسأله جنبه حسي و عيني پيدا كند؛ اثر بيشتري دارد. روزه به اين موضوع مهم اجتماعي رنگ حسي مي ‏دهد .اگر اين بعد اجتماعي انسان رشد كند، نسبت به هم ‏نوعان خود بي اعتنا نمي ‏شود و دردهاي فراگير اجتماعي(مانند فقر و گرسنگي) را حس مي ‏كند و مصداق اين سخن حكيمانه سعدي مي ‏شود:
بني آدم اعضاي يك ديگرند كه در آفرينش ز يك گوهرند
چو عضوي به درد آورد روزگار دگر عضوها را نماند قرار
به راستي اگر كشورهاي ثروتمند جهان و اغنيا، چند روز از سال روزه بدارند و طعم گرسنگي را بچشند، باز اين همه گرسنه در جهان خواهد بود؟! آيا ميليون‏ها انسان با سوء تغذيه و كمبود مواد غذايي رو به رو خواهند بود؟!

5- اثرات بهداشتي و درماني روزه:
در طب امروز و طب قديم، اثر معجزه آساي امساك در درمان انواع بيماري‏هاي جسماني و رواني به اثبات رسيده است. عامل بسياري از بيماري‏هاي جسماني، زياده روي در خوردن غذاهاي مختلف است.
پيامبر خدا(ص) فرمود: «المعدة بيت كلّ داء و الحمية رأس كل دواء؛ معده مركز و خانه هر دردي است و پرهيز و اجتناب (از غذاهاي نامناسب و زيادخوري) اساس و رأس هر داروي شفا بخش است» (4).
همان‏طور كه منشأ بسياري از بيماري‏هاي رواني، افكار غلط، سوء ظن، گناه و شناخت غير معقول و غير منطقي است.
روزه نيز زباله‏ ها و مواد اضافي و جذب نشده بدن را مي‏ سوزاند و در واقع بدن را «خانه تكاني» مي‏ كند بويژه اگر روح را نيز با تلاوت قرآن و خواندن ادعيه تقويت كرد، ديگر سلامتي جسماني و رواني انسان كاملاً تضمين مي ‏شود. 
ونهايت اينكه؛ بر همين اساس نيز پيامبر اسلام(ص) فرمود: «صوموا تصحوا»(5) روزه بگيريد تا سالم شويد. البته اگر روزه را با شرايطي كه دارد انجام شود اثرات مهم تربيتي، اجتماعي و بهداشتي براي انسان خواهد داشت.

 

پي نوشت ها:

(1) بقره/ 183

(2) خطبۀ «شعبانيه»

(3) المحاسن : ٢٩٥ وفيه شهوات العنت 

(4) بحار الانوارار، ج 14و اركان‌الاسلام،ص108

(5) بحار 62 / 67، رواية 45

روزه فلسفه روزه
كاربر گرامي سوالات خود را از بخش "ارسال سوال ديني " ارسال كنيد.
NotCache List Paramters: 6&0&0!Model&219 Name List:نمايش رندوم كتب - كل ++++++